نشنیدم، چی گفتی؟ (بددهنی کودکان و راه¬های درمان آن)(قسمت دوم)

نشنیدم، چی گفتی؟ (بددهنی کودکان و راه¬های درمان آن)(قسمت دوم)

قبل از مطالعه این مطلب نشنیدم، چی گفتی؟ (بددهنی کودکان و راه¬های درمان آن)(قسمت اول) را ببینید.

 5. این یعنی این

وقتی سن کودک بالا می­ رود، معنای واژه ­های بیش ­تری را متوجه می­شود. اگر بد دهنی کرد، با او صحبت کنید و معنای فحش یا کلمه­ ی نا مناسبی را که بر زبان آورده است، برایش توضیح دهید. به او بگویید که چرا نباید این عبارت ­ها را به ­کار ببرد. کودکتان باید بفهمد که این عبارت ­ها چه احساس منفی ­ای در شنونده ایجاد می­کنند و چه صدمه­ ای به روابط او با دوستان و اطرافیانش می­ زند. در ضمن از بیان به­ موقع و صمیمانه­ ی آموزه­ های دینی و آثار آخرتی بد دهنی برای بازداشتن کودکانتان از این رفتار زشت، غافل نشوید. شما می­ توانید از این روایت ­ها با زبانی کودکانه استفاده کنید:

§    یکی از چیز هایی که دعای انسان را رد می­کند، بد دهنی است.

§    به مردم ناسزا نگویید؛ زیرا دشنام باعث دشمنی آن­ ها با شما می ­شود.

§    ناسزا گفتن به مؤمن، گناه است.

§    کسی که به مؤمن ناسزا بگوید، هم­ چون کسی است که در پرتگاه نابودی است.

6. این به ­جای این

روش ­های جای ­گزینی واژه ­ها را به فرزندتان بیاموزید. او باید یاد بگیرد که هر گاه کسی احساساتش را جریحه ­دار کرد، به­جای فحش دادن، او را از احساسات بد خود آگاه کند. برای نمونه به او بگویید: «به ­جای این­که به کسی بگویی بی ­شعور، برایش توضیح بده که از دستش عصبانی هستی؛ چون جلوی دوستانت تو را مسخره کرده است.»

لازم است احساسات مختلفی چون خشم، اندوه، غم، عصبانیت، شادی و ... را به کودک بشناسانید و یادش دهید که چگونه می­تواند برای هر حسی، واژه و کلمه­ی مناسبی را به­کار برد. خود شما می­توانید در این زمینه الگوی مناسبی در به ­کارگیری واژه­ های مناسب برای احساساتتان باشید. اگر با احساس ­های مختلف و شیوه ­ی بروز آن ­ها آشنایی ندارید، می ­توانید به کتاب­ هایی که در زمینه­ ی هوش هیجانی نوشته شده­اند، مراجعه کنید.

7. یکی بود، یکی نبود

هنرمندانه از هنر برای رفع مشکل کودکتان کمک بگیرید. با کودک پنج، شش ساله ­تان نمایشی ترتیب دهید و ضمن اجرای آن، به او بیاموزید که رفتار درستی داشته باشد، به فحش ­های دیگران اعتنایی نکند و اگر نمی­ تواند بی ­اعتنا باشد، نشان دهد که از فحش ­های آن ­ها خوشش نمی ­آید. برای مثال بگوید «اگر بهم فحش بدهی، با هات بازی نمی­کنم.»

به ­این ­ترتیب او از فحش دادن بی ­زار خواهد شد.

هم­ چنین می­توانید از قصه گفتن برای آموزش رفتار درست به فرزند خردسالتان بهره ببرید. با بازی کردن هم می­توانید موقعیت­ های مشابه و کنترل­شده­ ای را ایجاد کنید و درست و اشتباه حرف زدن، صبوری و داشتن رفتار احترام­آمیز را به او بیاموزید.

8. بچه ­ها! جایزه!

در صورت درست صحبت کردن کودک، او را تحسین کنید و به او نشان دهید، زمانی­که درست و مؤدبانه حرف می­زند، چه­قدر از او راضی هستید. در فاصله ­های زمانی مناسب و به ­صورت غیر منتظره به درست حرف زدنش جایزه بدهید. کودکان تشویق شدن و مورد توجه قرار گرفتن را دوست دارند. آن ­ها اطراف خود را به­ دقت زیر نظر دارند و هر چیزی را که توجه دیگران را جلب کند و یا مزیتی برایشان داشته باشد، به ­این راحتی­ها از دست نمی­دهند. وقتی کودک رضایت و پاداش شما را برای این رفتار خود ببیند، بدون شک حس زیبا سخن گفتن در او تقویت می­شود و در موقعیت ­های مشابه نیز تلاش می­کند که زیبا سخن بگوید.

9. نه! اجازه نداری

اگر کودک اصرار بر بد دهنی دارد و شیوه­ های مؤثر درمانی که در مراحل پیش بیان شد، جواب نداد، روشن و قاطعانه به او بگویید که ازاین­ پس به ­هیچ ­وجه بد دهنی او را تحمل نمی­کنید و اگر او در این رابطه سماجت و لجاجت کند، در آن­صورت بدون هیچ تردیدی به روش محرومیت، مجازات خواهد شد. برای مثال، از امتیازاتی چون تماشای تلویزیون، بازی با اسباب ­بازی مورد علاقه، دید دوستان، پول توجیبی و ... محروم خواهد شد. این مجازات­ها باید از کم شروع شوند و اگر جواب ندادند، مقدارشان بیش­تر شود.

10. کمک! کمک!

ممکن است به تمام مراحل پیش عمل کنید، اما هیچ ­کدام، حتی محرومیت هم نتواند کودک یک­ دنده و گستاخ را از این عمل ناپسند باز دارد. در این­گونه موارد لازم است تا از مشاوره ­ی متخصصان کودک کمک بگیرید. آن­ها به شما کمک خواهند کرد تا با ریشه­ی این مشکل در کودکتان آشنا شوید و برای رفع آن، اقدام­ های لازم را انجام دهید؛ مثلاً ممکن است شما برخی از مراحل نه­گانه را به­درستی انجام نداده باشید و با این­حال به اشتباه تصور کنید که راه را درست رفته­اید. افزون بر این­که آسیب­ شناسی شخصیتی کودک توسط متخصصان می­تواند شما را با ریشه­ های نهفته ­ی احتمالی در بروز این عادت بد گفتاری و شیوه­ ی درمان آن­ ها آشنا کند.

امید آن­که مطالب بیان ­شده کمک خوبی به شما خانواده ­های محترم برای داشتن فرزندانی زیبا سخن و مؤدب­گفتار کرده باشد.

برای مطالعه ­ی بیشتر می­توانید به این منابع مراجعه کنید:

§    محمدی ری­شهری، محمد، «حکمت ­نامه­ی کودک»، قم، دارالحدیث، 1385.

§    گاربر، «چگونه با کودک رفتار کنم؟» ترجمه­ی شاهین خزعلی و همکاران، تهران، مروارید، 1378.

§    ویک آف، جری، «مشکلات رفتاری کودکان 6 تا 12 سال»، ترجمه­ی مینو کسائیان، تهران، کیهان، 1377.

§    پنتلی، الیزابت، «فرهنگ تربیت کودکان»، ترجمه­ی بهزاد رحمتی، تهران، ماه­رنگ، 1385.

مرکز مشاوره ماوا، وابسته به موسسه امام خمینی



مطالب مرتبط

ارتباط با ما
عضویت در خبرنامه
logo-samandehi

نقل مطالب این سایت فقط با ذکر منبع و نشانی اینترنتی سایت و برای مقاصد غیر تجاری بلامانع است

نوردیده nooredideh.com

مطالب این سایت تنها جنبه اطلاع رسانی و آموزشی داشته و توصیه پزشکی تخصصی تلقی نمی شوند و نباید آنها را جایگزین مراجعه به پزشک جهت تشخیص و درمان دانست.

حتما بخوانید!!

قانون پذیری در کودکان (قسمت دوم)
ادامه مطلب