معتادان کوچک- کودک و تلویزیون(قسمت دوم)

معتادان کوچک- کودک و تلویزیون(قسمت دوم)

در ادامه " معتادان کوچک- کودک و تلویزیون(قسمت اول)" باید گفت، امان از دوست بد!

این جعبه کوچک برقی چه چیزی توی آن کلاه سحرانگیزش پنهان کرده که کودک ما این طور به آن جذب شده و فریب هایش را باور می کند؟ چرا کودکان ما به تلویزیون معتاد می شوند؟ اصلا عیب کار ما کجاست؟

  1. جذابیت: رنگ های دلربا، تصاویر زیبای پرکشش، هیجان بالا، داستان پردازی، رویاسازی و ده ها تکنیک دیگر، دور هم نشسته اند تا چیزی به اسم جاذبه را بسازند.
  2. عدم برنامه ریزی برای فعالیت های کودک: وقتی برای اوقات فراغت فرزند خود برنامه ای نداریم یا او را به سمت فعالیت های مفید مثل ورزش کردن، تفریح یا مطالعه راهنمایی نمی کنیم، باید به این مسئله فکر کنیم که چه چیزی جایگزین آن خواهد شد؟
  3. تنهایی کودک: وقتی کودک مدت ها با تنهایی، تنها باشد از دوستان خوب و والدین هم که او را توجه و محبت سرشار کنند، خبری نباشد، چه اتفاقی می افتد؟
  4. الگوی خانوادگی: در خانه ای که تلویزیون به یکی از اعضای پرکار ولی بی هدف آن تبدیل شده، همیشه روشن است و اصلا مهم نیست که چه برنامه ای دارد، ناخواسته زمینه اعتیاد کودک فراهم شده است.
  5. محیط: اگر فضای خانواده و دوستان ، محیط دفع و طرد کودک باشد، او به تلویزیون پناه می برد. تماشای زیاد این وسیله، گاهی نشان دهنده ناآرامی خانوادگی است. اگر کودک در محیط خانواده و خارج از آن، روابط مناسب، صحیح و لذت بخشی با پدر و مادر و هم سالان خود نداشته باشد، ناگزیر به سوی دنیای تلویزیون عقب نشینی می کند.

رسول گرامی اسلام (ص) می فرماید: "کودکان را دوست بدارید و نسبت به آنان رئوف و مهربان باشید." هم چنین روش حضرت در خانه این بود که هر روز صبح، دست محبت بر سر فرزندان خود می کشید.

نگران شدیم؛ لطفا راه درمان

توصیه های ما در دو بخش خلاصه می شود: بخش اول مربوط به روش های پیشگیری از بروز این اختلال است و بخش دوم راه کارهایی برای حل این مشکل؛

 

پیشگیری بهتر از درمان

  1. از همان خردسالی نقش تلویزیون را در زتدگی کودک، کم رنگ و کم اهمیت کنید و با مدیریت و زمان سنجی نگذارید او به تماشای آن عادت کند.
  2. اگر خودتان از شمار معتادان به تماشای تلویزیون هستید، انتظار نداشته باشید کودکتان این گونه نشود. حتما شنیده اید که بچه های ما کسی نمی شوند که ما می خواهیم، کسی می شوند که ما هستیم.
  3. به محض بیدار شدن از خواب تلویزیون را روشن نکنید و تا شب آن را روشن نگذارید. اگر به فکر قبض برق نیستید، فراموش نکنید که کودک یک دوربین همیشه روشن، برای یادگیری و الگو برداری است.
  4. لطفا تلویزیون را ابزار آرام کردن بچه ها قرار ندهید؛ بعضی از والدین وقتی نمی توانند کودکشان را کنترل کنند، به تلویزیون به چشم وسیله نجات نگاه می کنند و بدون توجه به محتوای برنامه ها، کودک را پای آن پی نشانند.
  5. سعی کنید برای پر کردن اوقات فراغت کودکتان، از فعالیت های لذت بخش جایگزین استفاده کنید.

 

بازپروری کودکانه

  1. تغییر برنامه: برنامه ریزی جدیدی برای برای زمان های تماشای تلویزیون کودک طرح ریزی کنید. هم چنین باید ساعت های دیدن تلویزیون برای کل خانواده را به وسیله برنامه دقیق و منظم مشخص کرد. برنامه ریزی شما باید دربرگیرنده زمان مشاهده، نوع برنامه و مدت تماشا باشد. در برنامه زیزی لازم است به چند نکته توجه شود:

الف) از کودک درباره برنامه ریزی سوال و با او هم فکری کنید؛ البته تصمیم نهایی را خودتان بگیرید.

ب) در برنامه ریزی و اجرا قاطع باشید و از قوانینی که وضع می کنید، کوتاه نیایید.

ج) برای کودکان بزرگ تر، تذکر دادن نسبت به زمان های پخش کافی است، ولی برای کوکان کم سال باید ده دقیقه قبل از پایان زمان تذکر بدهید یا بگویید بعد از تمام شدن این برنامه تو باید سر کارهایت بروی.

د) برنامه نباید با ساعت خواب یا غذای کودک تداخل داشته باشد.

2. جایگزین سازی: تماشای افراطی را با فعالیت هایی مانند مطالعه کتاب، ورزش و بازی جایگزین کنید؛ البته باید کودک شما، کاملا توجیه شود و ابهامی نداشته باشد؛ یعنی شما باید با توضیح دادن این مطلب که کودک چه کتاب هایی را مطالعه کند یا چه بازی هایی را انجام دهد، او را در این کار همراهی و راهنمایی کنید.

3. تعهد گرفتن در جمع خانواده: برای اطمینان از همکاری کودک در تغییر عادت های نادرست، از او قول بگیرید. هم چنین اطمینان پیدا کنید که کودک از مضرات تماشای زیاد تلویزیون آگاه است.

4. تحسین و تشویق: اگر کودک در اجرای برنامه ها موفق بود، از پاداش دادن به او غافل نشوید. تشویق می تواند تحسین وآفرین کلامی، جایزه دادن، بردن به گردش، پول توجیبی یا کارت امتیاز باشد.

5. تنبیه کردن: اگر کودک شما در خارج از وقت تعیین شده به سراغ تلویزیون برود، شما می توانید محرومیتی جزئی برای او در نطر بگیرید؛ برای مثال در آن روز حق تماشای تلویزیون را نداشته باشد. به این نکته مهم هم توجه کنید که والدین باید سعی کنند به کودک بفهمانند که عمل او بد بوده است نه خود او؛ بنابراین زمانی که کودک را برای تخلف از قوانین جریمه یا محروم می کنید، با او قهر و تندی نکنید؛ چرا که محرومیت برای کودک به اندازه کافی با حس تنبیه و آگاهی به اشتبا همراه است و نیازی به سرزنش بیشتر نیست. در صورت سرزنش و تنبیه افراطی، کودک احساس می کند والدین، او را دوست ندارند و آن وقت آماده ناسازگاری و لجبازی می شود.

6. روشی برای ترغیب به مطالعه: کتاب هایی را که در موضوع برنامه های تلویزیونی هستند (مثل کتاب های داستانی) تهیه کنید و با این شیوه، کودک را به مطالعه علاقه مند سازید. با این روش، کودک از محتوای برنامه تلویزیون در قالب کتاب استفاده می کند و به مطالعه نیز علاقه مند می شود.

7. راهی برای افزایش فعالیت های مثبت: می توان تماشای تلویزیون را مشروط به انجام تکالیف یا وظایف کنید. مثلا بگویید پسرم در صورتی که در کارهای منزل به من کمک کنی، می توانی نیم ساعت بیش تر برنامه کودک تماشا کنی. در ابتدا میزان تماشا باید برابر میزان کار باشد (مثلا نیم ساعت کار برای نیم ساعت تماشا) ولی بعدا می توانید میزان تماشا را کم تر از کار او قرار دهید.

8. اطمینان یابی: شما باید اطمینان بیابید که کودک در غیاب شما بیش از حد برای تماشای تلویزیون وقت نمی گذارد. برای این کار می توانید از تنظیمات قفل کودک یا امکانات مشابه استفاده کنید.

9. همراهی در تماشا: زمانی که شما در کنار او و با او به تماشای تلویزیون مشغولید، می توانید تاثیرات منفی تلویزیون را کاهش و تاثیرات مثبت آن را تقویت کنید و بفهمید که برنامه های تلویزیون متناسب سن کودک و در سطح درک و فهم او هست یا خیر. برای این کار می توانید از واقعی یا خیالی بودن داستان از کودک بپرسید تا بفهمید او تا چه حدی فرق میان رویا و واقعیت را درک می کند. بپرسید آیا کاری که شخصیت داستان انجام داد خطرناک بود یا خیر؟ یا "تو فکر می کنی آدم ها در این داستان چه فکری درباره هم دارند؟"، "حس تو درباره شخصیت داستان چیست؟"، "این داستان چه پیام هایی برای ما داشت؟" این گونه سوال ها می تواند باعث افزایش درک کودک از تماشای تلویزیون باشد.  

 

 

 



مطالب مرتبط

ارتباط با ما
عضویت در خبرنامه
logo-samandehi

نقل مطالب این سایت فقط با ذکر منبع و نشانی اینترنتی سایت و برای مقاصد غیر تجاری بلامانع است

نوردیده nooredideh.com

مطالب این سایت تنها جنبه اطلاع رسانی و آموزشی داشته و توصیه پزشکی تخصصی تلقی نمی شوند و نباید آنها را جایگزین مراجعه به پزشک جهت تشخیص و درمان دانست.

حتما بخوانید!!

مشکلات و افت تحصیلی
ادامه مطلب